Khoảng Cách Kỹ Năng Số: Vì Sao 73% Doanh Nghiệp Cho Rằng Năng Lực Số Hiện Là Yêu Cầu Cơ Bản

GeneralJune 03, 2026 09:00

Vì Sao 73% Doanh Nghiệp Cho Rằng Năng Lực Số Hiện Là Yêu Cầu Cơ Bản

Khoảng Cách Kỹ Năng Số: Vì Sao 73% Doanh Nghiệp Cho Rằng Năng Lực Số Hiện Là Yêu Cầu Cơ Bản

By Valerie Ong, Regional Marketing Manager, Reeracoen Group

Nếu hỏi các nhà tuyển dụng tại Việt Nam đâu là năng lực quan trọng nhất mà ứng viên cần sở hữu trong năm 2026, câu trả lời rất rõ ràng: kỹ năng số và các kỹ năng liên quan đến AI. Theo Khảo sát Xu hướng Tuyển dụng Doanh nghiệp Việt Nam 2026, có tới 73% doanh nghiệp cho rằng năng lực số là ưu tiên cấp thiết nhất trong việc nâng cao kỹ năng cho lực lượng lao động Việt Nam. Tỷ lệ này vượt xa các lĩnh vực khác như phát triển năng lực lãnh đạo (51%), các chứng chỉ chuyên môn (41%) và kỹ năng giao tiếp tiếng Anh (37%).

Điều đáng chú ý là xu hướng này không chỉ giới hạn trong ngành công nghệ. Các doanh nghiệp thuộc lĩnh vực sản xuất, dịch vụ, thương mại và xây dựng đều đang phát đi cùng một thông điệp: khả năng sử dụng công nghệ và làm việc trong môi trường số không còn là lợi thế cạnh tranh, mà đã trở thành một yêu cầu nền tảng đối với người lao động.

Dữ Liệu Cho Thấy Điều Gì?

Khảo sát Xu hướng Tuyển dụng Việt Nam 2026 do Reeracoen Việt Nam thực hiện vào tháng 3 năm 2026 đã chỉ ra thứ tự ưu tiên trong việc nâng cao kỹ năng cho lực lượng lao động như sau:

  • Kỹ năng số và các kỹ năng liên quan đến AI: 73% doanh nghiệp

  • Phát triển năng lực lãnh đạo: 51%

  • Lean Manufacturing hoặc các chứng chỉ chuyên môn kỹ thuật: 41%

  • Quản lý dự án: 37%

  • Kỹ năng giao tiếp tiếng Anh: 37%

  • Tiếng Nhật (JLPT): 12%

Khoảng cách đáng kể giữa kỹ năng số (73%) và nhóm kỹ năng đứng thứ hai (51%) phản ánh một thực tế rõ ràng. Đây không chỉ là vấn đề thiếu hụt kỹ năng mà còn cho thấy sự đồng thuận trên toàn thị trường rằng tốc độ chuyển đổi số đang diễn ra nhanh hơn đáng kể so với khả năng phát triển và nâng cấp năng lực của lực lượng lao động.

Nói cách khác, trong khi doanh nghiệp liên tục đầu tư vào công nghệ, tự động hóa và các giải pháp ứng dụng AI, nguồn nhân lực vẫn đang gặp khó khăn trong việc theo kịp những yêu cầu mới của môi trường làm việc hiện đại.

Vì Sao Khoảng Cách Này Ngày Càng Lớn?

Quá trình chuyển đổi số tại Việt Nam đang tăng tốc trên hầu hết các ngành kinh tế trọng điểm. Trong lĩnh vực sản xuất, các công cụ ứng dụng AI cho kiểm soát chất lượng và lập kế hoạch sản xuất đang dần trở thành tiêu chuẩn mới. Trong ngành logistics và chuỗi cung ứng, các nền tảng số đang thay thế các phương thức theo dõi và quản lý thủ công. Đối với các ngành dịch vụ và thương mại, phân tích dữ liệu (data analytics) và tiếp thị số (digital marketing) đã chuyển từ một năng lực nâng cao thành yêu cầu thiết yếu trong vận hành doanh nghiệp.

Sự chuyển đổi này đang tạo ra nhu cầu về kỹ năng số trên toàn thị trường lao động, không chỉ riêng trong các công ty công nghệ thông tin. Tuy nhiên, hệ thống phát triển nguồn nhân lực tại Việt Nam vẫn chưa theo kịp tốc độ thay đổi đó.

Mặc dù chương trình đào tạo tại các trường đại học và cơ sở giáo dục kỹ thuật đang từng bước được cập nhật, tốc độ ứng dụng công nghệ trong doanh nghiệp vẫn đang diễn ra nhanh hơn đáng kể so với tốc độ mà sinh viên mới tốt nghiệp và lực lượng lao động hiện hữu có thể trang bị các kỹ năng cần thiết. Điều này dẫn đến khoảng cách ngày càng lớn giữa nhu cầu thực tế của doanh nghiệp và năng lực sẵn có của nguồn nhân lực trên thị trường.

Thách Thức Kép: Tuyển Dụng Và Giữ Chân Nhân Tài

Trong tuyển dụng

Nguồn nhân lực sở hữu kỹ năng số và năng lực ứng dụng AI đang khan hiếm trong khi nhu cầu tuyển dụng ngày càng gia tăng. Một doanh nghiệp sản xuất đang tìm kiếm chuyên viên vận hành số (Digital Operations Specialist) giờ đây không chỉ cạnh tranh với các doanh nghiệp cùng ngành mà còn phải cạnh tranh với các công ty công nghệ, tổ chức tài chính và doanh nghiệp thương mại điện tử để thu hút cùng một nhóm ứng viên.

Sự cạnh tranh này đẩy kỳ vọng về mức lương của các ứng viên có năng lực số lên cao hơn, đồng thời làm gia tăng áp lực về chi phí nhân sự trong bối cảnh 86% doanh nghiệp đã cho biết họ đang đối mặt với áp lực tăng lương trên thị trường lao động.

Trong giữ chân nhân tài

Những nhân sự sở hữu kỹ năng số hiện có nhiều lựa chọn nghề nghiệp hơn bao giờ hết. Nếu doanh nghiệp không xây dựng được lộ trình phát triển nghề nghiệp rõ ràng trong lĩnh vực số, đồng thời không tiếp tục đầu tư vào đào tạo và nâng cao kỹ năng cho nhân viên, họ sẽ có xu hướng chuyển sang những tổ chức có môi trường công nghệ tiên tiến hơn và cơ hội phát triển tốt hơn.

Điều này cho thấy việc nâng cao kỹ năng số không chỉ là một khoản đầu tư nhằm tăng cường năng lực tổ chức, mà còn là một chiến lược quan trọng để giữ chân nhân tài. Các doanh nghiệp đầu tư vào phát triển kỹ năng số cho nhân viên không chỉ nâng cao hiệu quả hoạt động mà còn gia tăng mức độ gắn kết và lòng trung thành của đội ngũ trong dài hạn.

Doanh Nghiệp Có Thể Làm Gì?

1. Xác định rõ năng lực số trong tiêu chí tuyển dụng

Doanh nghiệp nên bổ sung các câu hỏi và bài đánh giá cụ thể về năng lực số vào quy trình tuyển dụng. Đối với các vị trí không chuyên về công nghệ, cần đánh giá khả năng sử dụng các công cụ phân tích dữ liệu, hệ thống CRM hoặc phần mềm quản lý dự án. Đối với các vị trí chuyên môn kỹ thuật, nên xem xét mức độ thành thạo với các công cụ hỗ trợ bởi AI và các hệ thống tự động hóa liên quan đến ngành nghề.

Bên cạnh đó, khi làm việc với các đơn vị tuyển dụng hoặc đối tác nhân sự, doanh nghiệp cần mô tả rõ các yêu cầu về kỹ năng số thay vì chỉ đề cập chung chung đến kinh nghiệm kỹ thuật. Điều này sẽ giúp nâng cao đáng kể chất lượng danh sách ứng viên được đề xuất cho những vị trí mà năng lực số đóng vai trò then chốt.

2. Đầu tư nâng cao kỹ năng cho đội ngũ hiện tại

Trong bối cảnh thị trường cạnh tranh gay gắt, việc phát triển năng lực số từ nguồn nhân lực nội bộ thường nhanh hơn, tiết kiệm chi phí hơn và phù hợp với văn hóa doanh nghiệp hơn so với việc tìm kiếm nhân tài từ bên ngoài. Các chương trình đào tạo và nâng cao kỹ năng số được xây dựng bài bản có thể mang lại những lợi ích rõ rệt về năng suất làm việc, mức độ gắn kết của nhân viên và khả năng giữ chân nhân tài.

Từ kinh nghiệm đồng hành cùng nhiều doanh nghiệp tại Việt Nam, Reeracoen nhận thấy những chương trình đào tạo hiệu quả nhất là các chương trình được thiết kế theo từng vị trí công việc và có tính ứng dụng cao trong thực tế. Thay vì chỉ tập trung vào kiến thức số cơ bản, doanh nghiệp nên ưu tiên phát triển những năng lực trực tiếp phục vụ công việc hàng ngày của từng nhóm nhân sự.

3. Xem phát triển kỹ năng số là một lợi ích nghề nghiệp

Trong bối cảnh 20% doanh nghiệp cho biết kỳ vọng về cơ hội thăng tiến là một trong những rủi ro lớn nhất đối với việc giữ chân nhân viên, các chương trình phát triển kỹ năng số có thể trở thành một công cụ giữ chân nhân tài hiệu quả.

Doanh nghiệp nên truyền thông rõ ràng về các khoản đầu tư dành cho đào tạo và phát triển năng lực số như một phần của Giá trị Đề xuất dành cho Nhân viên (Employee Value Proposition - EVP). Đây không chỉ là yếu tố tạo khác biệt trong thu hút nhân tài mà còn thể hiện cam kết lâu dài của doanh nghiệp đối với sự phát triển nghề nghiệp của nhân viên.

4. Hợp tác với các tổ chức thúc đẩy năng lực số

Không một doanh nghiệp nào có thể tự mình giải quyết hoàn toàn khoảng cách kỹ năng số. Việc hợp tác với các đơn vị đào tạo, hiệp hội ngành nghề và các chương trình phát triển kỹ năng do cơ quan nhà nước hoặc tổ chức liên quan triển khai sẽ giúp bổ sung cho các nỗ lực nội bộ, đồng thời mở rộng cơ hội học tập và phát triển cho người lao động.

Thông qua các mối quan hệ hợp tác này, doanh nghiệp có thể xây dựng lộ trình phát triển kỹ năng số toàn diện và bền vững hơn cho đội ngũ nhân sự.

Lợi Thế Cạnh Tranh Từ Sự Sẵn Sàng Về Năng Lực Số

Trong năm 2026, khoảng cách kỹ năng số vừa là thách thức, vừa là cơ hội đối với doanh nghiệp.

Những tổ chức có khả năng thu hẹp khoảng cách này thông qua chiến lược tuyển dụng hiệu quả hơn, đầu tư phát triển nguồn nhân lực nội bộ hoặc xây dựng các quan hệ hợp tác chiến lược sẽ sở hữu lực lượng lao động có năng suất cao hơn, khả năng thích ứng tốt hơn và năng lực cạnh tranh mạnh mẽ hơn trên thị trường.

Khi nền kinh tế số của Việt Nam tiếp tục tăng trưởng nhanh chóng, các doanh nghiệp xây dựng được đội ngũ nhân sự thực sự thành thạo về công nghệ và kỹ năng số ngay từ hôm nay sẽ là những doanh nghiệp có vị thế tốt nhất để nắm bắt cơ hội tăng trưởng trong tương lai.

 

Đang Tìm Kiếm Nhân Tài Có Kỹ Năng Số Tại Việt Nam?

 

Trao đổi với Chuyên gia Tuyển dụng của chúng tôi →

Tải Báo cáo Khảo sát Xu hướng Tuyển dụng Việt Nam 2026 →

Câu Hỏi Thường Gặp

Khoảng cách Kỹ năng Số tại Việt Nam là gì?

Là sự chênh lệch giữa kỹ năng số và AI mà doanh nghiệp cần với năng lực hiện có của lực lượng lao động. Theo Khảo sát Tuyển dụng Doanh nghiệp Việt Nam 2026, 73% doanh nghiệp xem đây là ưu tiên đào tạo cấp thiết nhất.

Những ngành nào chịu ảnh hưởng nhiều nhất?

Hầu hết các ngành đều bị ảnh hưởng, bao gồm sản xuất, dịch vụ, logistics, thương mại và xây dựng, khi công nghệ số và AI ngày càng được ứng dụng rộng rãi.

Vì sao kỹ năng số đã trở thành yêu cầu cơ bản?

Do chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ, hầu hết các vị trí công việc hiện nay đều đòi hỏi khả năng sử dụng công cụ và nền tảng số ở mức cơ bản.

Đào tạo nhân viên hiện tại có hiệu quả hơn tuyển dụng mới không?

Trong nhiều trường hợp, có. Việc nâng cao kỹ năng cho đội ngũ hiện hữu thường nhanh hơn, tiết kiệm chi phí hơn và giúp tăng mức độ gắn kết của nhân viên.

Bài Viết Liên Quan

Về Tác Giả

Valerie Ong

Giám đốc Marketing Khu vực, Reeracoen Group

Valerie phụ trách mảng nội dung và thông tin thị trường cho Reeracoen trên toàn khu vực Đông Nam Á. Cô cộng tác chặt chẽ với các chuyên gia tư vấn tuyển dụng của Reeracoen để chuyển hóa dữ liệu tuyển dụng, chuẩn lương và xu hướng thị trường lao động thành hướng dẫn thực tiễn cho doanh nghiệp và người đi làm tại Việt Nam. Công việc của cô dựa trên các nghiên cứu độc quyền của Reeracoen bao gồm Báo cáo Lương hàng năm, Hiring Pulse và Hiring Manager Survey.

Ghi chú ngôn ngữ: Bài viết này được xuất bản bằng tiếng Việt. Reeracoen Việt Nam cũng xuất bản một số nội dung bằng tiếng Anh và Nhật dành cho cộng đồng chuyên gia của chúng tôi.

 

Tài liệu tham khảo

1. Reeracoen Vietnam. (2026). Báo cáo Khảo sát Xu hướng Tuyển dụng Việt Nam 2026

2. Reeracoen Vietnam. (2026). Doanh Nghiệp Đang Tuyển Dụng Nhiều Hơn Trong 2026 Nhưng Cạnh Tranh Cao Để Giành Nhân Tài

3. Reeracoen Vietnam. (2025). Xu Hướng Thị Trường Tuyển Dụng Việt Nam 2026: Kỹ Năng, Ngành Nghề & Xu Hướng Lương Nổi Bật

4. Reeracoen Vietnam. (2025). Vì Sao Giữ Chân Nhân Tài Sẽ Trở Thành Ưu Tiên Hàng Đầu Của HR Việt Nam 2026?

rcnvn

 

Thông tin được cung cấp trong các bài viết trên blog của chúng tôi chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin chung. Nó không thể thay thế cho lời khuyên chuyên môn và không nên phụ thuộc vào đó.
Mặc dù chúng tôi cố gắng cung cấp thông tin chính xác và cập nhật nhưng tính chất không ngừng phát triển có thể khiến nội dung trở nên lỗi thời hoặc không chính xác theo thời gian. Vì vậy, chúng tôi khuyên bạn nên tham khảo ý kiến của các chuyên gia hoặc chuyên gia có trình độ trong các lĩnh vực tương ứng để được tư vấn hoặc hướng dẫn cụ thể. Bất kỳ hành động nào được thực hiện dựa trên thông tin có trong các bài viết trên blog của chúng tôi đều thuộc quyền quyết định và rủi ro của người đọc. Chúng tôi không chịu bất kỳ trách nhiệm hoặc trách nhiệm pháp lý nào đối với mọi mất mát, thiệt hại hoặc hậu quả bất lợi phát sinh do những hành động đó.
Đôi khi chúng tôi có thể cung cấp liên kết đến các trang web hoặc tài nguyên bên ngoài để biết thêm thông tin hoặc tham khảo. Các liên kết này được cung cấp để thuận tiện và không hàm ý chứng thực hay chịu trách nhiệm về nội dung hoặc tính chính xác của các nguồn bên ngoài này. Các bài viết trên blog của chúng tôi cũng có thể bao gồm ý kiến cá nhân, quan điểm hoặc cách giải thích của các tác giả, những điều này không nhất thiết phản ánh quan điểm của toàn bộ tổ chức của chúng tôi. Chúng tôi khuyến khích người đọc xác minh tính chính xác và phù hợp của thông tin được trình bày trong các bài viết trên blog của chúng tôi và tìm kiếm lời khuyên chuyên nghiệp khi cần thiết.
Việc bạn sử dụng trang web này và nội dung của nó cấu thành sự chấp nhận tuyên bố từ chối trách nhiệm này.